Kongres Polakow w Szwecji

Urodzony 3 listopada 1911 r. w Poznaniu, jako pierwsze z 6 dzieci (4 synów i 2 córki) inż. Bolesława i Zofii z Politowiczów. O Jego postawie życiowej zadecydowało religijno-patriotyczne wychowanie w domu i staranne wykształcenie. Wychowanek Gimnazjum Humanistycznego w Chełmży, mgr praw Uniwersytetu w Poznaniu, adwokat z ustawowych uprawnień (1934 r.), członek palestry pomorskiej i najmłodszy w Polsce (co bardzo cenił) dyrektor biura Pomorskiej Rady Adwokackiej w Toruniu (1938-1939).

Brał czynny udział w organizacjach młodzieżowych (harcerstwie, Sodalicji Mariańskiej, Kółku Historycznym, klubach sportowych, orkiestrze gimnazjalnej ) i akademickich (w Bratniej Pomocy Studenckiej UP, Korporacji K!Helionia, Poznańskim Komitecie Akademickim, Związku Młodzieży Polskiej) i innych.

We wrześniu 1939 r., jako oficer 31 pułku artylerii lekkiej, uczestniczył w kampanii wrześniowej z Armią Pomorze w walkach nad Bzurą i w obronie Warszawy.

15 sierpnia 1939 roku - Bożysław Kurowski (z lewej) z braćmi

Aresztowany w październiku 1939 r. i osadzony przez gestapo w Forcie VII w Toruniu. Od stycznia 1940 r. więzień w obozach koncentracyjnych w Stutthof, Oranienburg - Sachsenhausen, (nr 21155), Mauthausen-Gusen, gdzie współorganizował (pod przywództwem dr. Władysława Gębika), konspirację ?Orzeł Biały? - podziemny ruchu oporu do ratowania życia ludzkiego i ponownie Oranienburg.

Ewakuowany 20 kwietnia 1945 r., po makabrycznym marszu dotarł do Schwerina. Wyzwolony przez wojska amerykańskie dnia 3 maja, weryfikował się w Lubece i tu współorganizował Związek Polaków. Do Polski nie powrócił.

Z transportem UNRRA przybył do Szwecji dnia 16 lipca na leczenie i rekonwalescencję. Lata obozowe opisuje - ?były to czasy apokaliptyczne, ale w tej otchłani zbrodni, zła i śmierci - dla wielu także - lata dogłębnych przeżyć i przemyśleń, moralnego i religijnego pogłębienia, hartu ducha? ("Z Chrystusem w obozie koncentracyjnym").

Przyszłą żonę śp. Marię z Żurowskich z Leszczkowa - (studentkę Wyższej Szkoły Handlowej i absolwentkę szkoły pielęgniarskiej) byłą więźniarkę Pawiaka, Majdanka i Ravensbrük, przewiezioną do Szwecji w pierwszym transporcie ?Białych autobusów? - poznał we wrześniu 1945 r. w Vrigstad, na kursie zorganizowanym (przez Inomeuropeisk Mission) dla młodej polskiej inteligencji. Prowadził wówczas sesje i dyskusje w języku niemieckim i szwedzkim!

Związek małżeński, 2 lutego 1946 roku w Malmö, pobłogosławił ks. kapelan Czesław Chmielewski, były więzień obozów koncentracyjnych. Maria stała się wierną, przez ponad 50-lat, towarzyszką życia. Osiedlili się na stałe w Lund, gdzie rozpoczął pracę zarobkową w szpitalu uniwersyteckim jako asystent techniczny, na oddziale sztucznej nerki kliniki nefrologicznej pod kierunkiem prof. Nilsa Alwalla. Urodziło się 4 dzieci: Anna, Roman, Zofia i Jadwiga, doczekali się 9 wnuków, z których 6 żyje nadal w Szwecji.

Z Marią stworzyli emigracyjny dom polski, otwarty dla wszystkich - Polaków, Szwedów, księży i osób świeckich, studentów i naukowców z Polski, każdemu służyli pomocą i radą. Księgi gości świadczą najlepiej o staropolskiej gościnności gospodarzy, o tym jak wielu garnęło się do Tego domu, by tu odetchnąć atmosferą prawdziwej polskości, wolności i skorzystać z doświadczenia życiowego państwa Marii i Bożyka, Ich wiedzy, inteligencji, ciekawych, pobudzających do refleksji, twórczych dyskusji. Liczyło się nie tylko słowo - obydwoje byli ludźmi czynu. Tu koncentrowała się szeroka działalność społeczno-polityczna, charytatywna, publicystyczna, kulturalna i katolicka. Nie sposób przytoczyć wszystkie fakty z tego tak barwnego, ciekawego i pracowitego życia, wspomnieć jednak należy o niektórych?

Działalność społeczno-polityczna

1945-46 -asystent Polskiego Instytutu Źródłowego, współredaktor 600 protokółów zeznań byłych więźniów obozów koncentracyjnych, służących następnie jako dowody w procesach zbrodniarzy wojennych w Hamburgu i Norynberdze.

1946 - współzałożyciel oddziału Stowarzyszenia Polskich Kombatantów (SPK) w Szwecji.

1950-1956 - członek Rady Głównej SPK w Londynie.

1946-1949 - delegat Ministra Spraw Wewnętrznych R.P. na uchodźctwie na kraje skandynawskie.

1949-1955 - wielokrotnie przewodniczył i reprezentował Polonię szwedzką na zjazdach organizacji polonijnych SPK i ZPUW (Związku Polskiego Uchodźctwa Wojennego). Ponadto członek Komitetu Politycznego Stronnictwa Narodowego, Polskiego Towarzystwa Historyczno-Literackiego w Paryżu, Instytutu Romana Dmowskiego w Ameryce i Instytutu Polsko-Skandynawskiego w Kopenhadze.

Działalność katolicka i charytatywna

1947 - aktywny współudział w przywróceniu kościoła katolickiego w Lund. Wierna współpraca z Rektorami Polskiej Misji Katolickiej w Malmö.

1946-1950 - redaktor dwutygodnika katolicko-społecznego "Znak", przy którym prowadzono, za pośrednictwem Caritasu, zbiórkę na rzecz Pomocy Dziecku Polskiemu w Kraju, otrzymując wyrazy uznania bp J.E. Müllera ze Sztokholmu i barona G. Armfelta, oraz prasy polskiej na uchodźctwie.

1967 - członek delegacji na III Światowy Kongres Apostolstwa świeckich.

1981 - przewodniczący obrad i prelegent na KUL podczas sympozjum Zakładu Duszpasterstwa i Migracji Polonijnej.

1980 - przewodniczący zbiórki na rzecz Fundacji Jana Pawła II w Rzymie.

1983-1991 - redaktor i wydawca biuletynu "Na posterunku", zamieszczał m.in. teksty Ojca Świętego Jana Pawła II, ważniejsze przedruki o charakterze patriotyczno-religijnym z prasy polskiej i uchodźczej oraz własne uwagi.

1992 - założyciel i pierwszy prezes, a w ostatnich latach honorowy prezes, Towarzystwa Przyjaciół Fundacji Jana Pawła II w Lund.

1992-1993 - założyciel Towarzystw/Kół Tej Fundacji w Sztokholmie, Malmö, Göteborgu i Helsingborgu. Wszystkie 5 organizacji nadal aktywnie działa.

Przez cały okres życia wspierał, słowem i ofiarami, wiele akcji charytatywnych prowadzonych przede wszystkim przez Caritas i Kongres Polaków.

Działalność publicystyczna

Rzecznik ideałów wolności narodów i niepodległości Polski znany był jako tłumacz i wieloletni komentator spraw polskich w prasie skandynawskiej świeckiej i katolickiej, łącząc w doskonały sposób umiłowanie ojczystego kraju z szacunkiem, poważaniem i lojalnością do ojczyzny z wyboru.

W prasie codziennej szwedzkiej drukowano Jego artykuły i udzielane wywiady z okazji uroczystości o charakterze narodowo-społecznym. Jego artykuły i polemiki ukazywały się w katolickiej prasie CREDO i Katolsk Kyrkotidning. Polemikę z atakiem na obchody Jubileuszu Tysiąclecia Polski uznano jako majstersztyk.

Drukował też w prasie polonijnej emigracyjnej i krajowej. Ten dorobek obejmuje ponad 100 pozycji. Oto niektóre przykłady:

1942 - "Litania z Oranienburga" (znana również jako Litania do Matki Boskiej Chełmińskiej), przemycona do Polski ukazała się w podziemnej prasie Agencji Informacyjnej "Kraj" (nr 13, 19.10.1943), następnie w książce Włodzimierza Wnuka "Byłem z wami", PAX, 1985 r.

Fragmenty w języku szwedzkim opublikowano w Katolsk Kyrkotidning, nr 9/1985 r. a w języku polskim i szwedzkim zamieszczono w broszurce wydanej przez Towarzystwo Fundacji Jana Pawła II w Lund, w 2005 r. z okazji obchodów 60-lecia zakończenia II Wojny światowej.

1954 - "Moja Droga do katolicyzmu", przekład z języka szwedzkiego książki konwertyty G. Almfelta, ukazał się w Polsce w wydawnictwie "Znak".

1963 - "Korsvagsandakt", przekład na potrzeby katolików szwedzkich "Drogi Krzyżowej" kardynała Stefana Wyszyńskiego.

1990 - "Med Kristus i koncentrationlägret", Catholica, Vejbystrand - tłumaczenie "Z Chrystusem w obozie koncentracyjnym", książki zawierającej zebrane przez autora świadectwa z obozów koncentracyjnych, uznaje się za największy sukces.

1998 - Order św. Sylwestra, papieża, najwyższe odznaczenie kościelne dla osoby cywilnej (Maria została odznaczona krzyżem papieskim Pro Ecclesia et Pontifice, 1986 r.).

W ten sposób, w tym jednym życiu ziściły się dwie największe miłości Polaków - miłość do Boga i Ojczyzny. Ta trzecia - do żony, trwała ponad 50 lat, i po Jej odejściu nic już nie było tak jak poprzednio.

"Byliśmy tu potrzebni Bogu, Kościołowi katolickiemu i Polsce, oraz bliźnim w potrzebie" - pisał. "Bogu niech będą dzięki za to, żeś nas oboje wyzwolił, skierował na północ, wybrał i związał węzłem małżeńskim i odznaczył nas niegodnych szczególnym polem pracy - swego rodzaju misją, posłanictwem, pozwolił nam wytrwać na posterunku do końca."

Niech to wspomnienie będzie zachętą do dalszych, wnikliwych opracowań Tej wspaniałej postaci, barwnego i pracowitego życia oraz bogatego dorobku literackiego.

Bóg niech Ci będzie
wieczną światłością,
a w oddali, gdzieś na wieków
późnej fali ZMARTWYCHWSTANIE!
(Z. Krasiński).